Ελαιόλαδο & Ελιές

Γεωπονία Ποικιλίες της ελιάς Συγκομιδή Στο ελαιοτριβείο Ο προορισμός του λαδιού Βιομηχανία Ταξίνομηση και σύσταση του λαδιού Γευσιγνωσία ΕΠΙΤΡΑΠΕΖΙΕΣ ΕΛΙΕΣ ΠΟΠ και ΠΓΕ του λαδιού και της ελιάς Βιολογικό λάδι Η νομοθεσία Η ιστορία του λαδίου στην Μεσσηνία Οι Τιμές του Ελαιολάδου

ΠΟΠ: διαβολικό να επιμένουμε στα λάθη μας.

Share via email, networking sites and bookmark using any service!

Errare humanum estperseverare diabolicum  λέγανε οι Λατίνοι (Το λανθάνει είναι
ανθρώπινο, να συνεχίζεις στο λάθος διαβολικό). Η εφαρμογή στην χώρα μας της
ευρωπαϊκής νομοθεσίας
για τα παραδοσιακά προϊόντα ΠΟΠ-ΠΓΕ έγινε εδώ και 18 χρόνια, ίσως από απειρία, με τρόπο τελείως λαθεμένο που ανέτρεψε την προστατευτική φιλοσοφία των ευρωπαϊκών κανονισμών για τις γεωγραφικές ζώνες προέλευσης αυτών των προϊόντων προς υπεράσπιση του εισοδήματος των παραγωγών και της καταπολέμησης της παραπλάνησης των καταναλωτών.
Έτσι η ελληνική νομοθεσία, κάτω και από την πίεση του ξέφρενου λαϊκισμού της εποχής
και της εξίσου δημαγωγικής αντίληψης ότι η αγορά τα λύνει όλα, άνοιξε τον ασκό του
Αιόλου από τον οποίο ξεπήδησαν:


- ο παράλογος τοπικισμός που καθόριζε για το ίδιο προϊόν πλήθος ΠΟΠ-ΠΓΕ
(στην
Μεσσηνία 5-6 από τα οποία το Υπουργείο, για το λάδι, άφησε μόνο αυτό της Καλαμάτας
χωρίς να διευρύνει την γεωγραφική ζώνη).
- η απουσία συμμετοχής της αγροτοβιομηχανικής τοπικής αλυσίδας
στην διαχείριση του
προϊόντος και της διαδικασίας παραγωγής. Της τοπικής κοινωνίας·
-προδιαγραφές και τυποποίηση προσαρμοσμένες στα συμφέροντα του πιο ισχυρού απ’ αυτούς που τραβούσαν το σακάκι του Υπουργού. Σαν αυτές, π.χ., του ΠΟΠ Ελιάς Καλαμάτα που είναι απλώς ένα έκτρωμα με σκοπό την διευκόλυνση ποιος ξέρει τίνος παράγοντα·
- προδιαγραφές που ταυτίζουν την ποιότητα μόνο με την προέλευση ακόμη κι όταν αυτή
βρομάει!


Κι ενώ παρουσιάζαμε τις προδιαγραφές αυτές στην Ευρώπη, τότε και σήμερα, δεν δίναμε
μια ματιά
σ’ αυτές των άλλων χωρών για παρόμοια προϊόντα. Μαζοχιστική δικαιολογία μας: δεν είναι οι έλληνες για τέτοια πράγματα!
Έτσι στην πράξη η τεράστια πλειοψηφία αυτών των προϊόντων δεν απογειώθηκε παρόλο που
στο σύνολό τους έχουν δυνητικά όλα τα προσόντα.


Ποιος από τους οικογενειάρχες αγρότες μας ύστερα από μια λαθεμένη και αποτυχημένη
δεκαπεντάχρονη προσπάθεια μιας νέας καλλιέργειας δεν θα έκανε ένα απολογισμό αλλά θα συνέχιζε να καλλιεργεί χωρίς αποτέλεσμα;
Οι ευρωπαϊκοί κανονισμοί εισήγαγαν με τα ΠΟΠ-ΠΓΕ το τοπικό προστατευτισμό αυτών των
προϊόντων για να επιτρέψουν την διαφοροποίηση των τιμών και ενίσχυση του εισοδήματος
των παραγωγών για να εξασφαλίσουν την παραγωγή αυτών των προϊόντων.


Ύστερα από 20 σχεδόν χρόνια ο στόχος αυτός επιτεύχθηκε;


Κι όμως το Υπουργείο και οι άλλοι αρμόδιοι παράγοντες συνεχίζουν διαβολικά σ’ αυτό το
λάθος με την προώθηση ενός
νέου, με σκοπό την διαιώνιση του προηγούμενου: η αλλαγή να γίνει διαδοχικά, κάθε 20 χρόνια, αν κάποιος μας το υπενθυμίσει, θα αλλάζουμε ένα κομμάτι από το σώμα του αρχικού λάθους. Δηλ. να αλλάξουμε χωρίς να αλλάξει τίποτε Λες και η αλλαγή των προδιαγραφών και της εθνικής νομοθεσίας θα αποτελούσε μια επανάσταση. Έτσι μετά από έναν αιώνα όταν οι αγρότες δεν θα υπάρχουν πια θα κάνουμε τα ΠΟΠ-ΠΓΕ για τις πολυεθνικές.
Σ’ αυτό το πλαίσιο ήρθε και τοποθετείται η απόφαση του Περιφερειάρχη Πελοποννήσου Πέτρου Τατούλη ζητώντας να προσαρμοστεί η νομοθεσία για το ελαιόλαδο ΠΟΠ Καλαμάτα στην φιλοσοφία
των ευρωπαϊκών κανονισμών επί της ύλης. Κι αν αυτό αποτελεί επανάσταση για την Ελλάδα ας γίνει κι επανάσταση.

Η θέση αυτή της Περιφέρειας Πελοποννήσου, του νέου αυτού διοικητικού θεσμού του ελληνικού Κράτους, αποτελεί ένα νέο σημάδι των καιρών και μια στρατηγική αλλαγή στην αντίληψη της ποιότητας , της προώθησής της και της υπεράσπισής της στον τομέα των ΠΟΠ-ΠΓΕ. Θέση, μη πελατειακή σαν άλλες στο ίδιο θέμα, που πρέπει να αξιοποιηθεί και επεκταθεί στην προσπάθεια χτισίματος μιας νέας αγροτικής πολιτικής.
Μια σωστή ανάπτυξη των προϊόντων ΠΟΠ-ΠΓΕ βασισμένη στην εξασφάλιση της ποιότητας, θα αποτελούσε ντε φάκτο ένα μεγάλο πιλοτικό πρόγραμμα για
την ανάπτυξη μιας στρατηγικής αγροτικής πολιτικής διεύρυνσης και βελτίωσης της ποιότητας σε όλους τους γεωργικούς τομείς
όπως προσπαθούν να κάνουν
όλες οι άλλες ευρωπαϊκές χώρες. Η οποία αποτελεί στις σημερινές συνθήκες το μοναδικό μέσο για την περαιτέρω ανάπτυξη του αγροτικού τομέα.

Ας
ελπίσουμε ο Κύριος, τουλάχιστον αυτή την φορά , να φωτίσει του Υπουργείο!


Ο απολογητής της τιμιότητας της χώρας των διεφθαρμένων

Share via email, networking sites and bookmark using any service!

Ο απολογητής της τιμιότητας της χώρας των διεφθαρμένων

Περιμέναμε, ή τουλάχιστον το περίμενα εγώ, ότι με την αποκέντρωση του "Καλλικράτη"η πολιτική και οι πολιτικοί θα έκαναν ένα βήμα προσέγγισης προς τον πολίτη και τα προβλήματά του. Περίμενα ιδιαίτερα ότι πλησιάζοντας προς τον κόσμο του υπαίθριου χώρο η φωνή των προβλημάτων θα έφτανε πιo καθαρή στα αυτιά τους. Και περισσότερο του πολιτικού προσωπικού της Περιφέρειας σε αναζήτηση ρόλου και καθηκόντων.

Βυθισμένος σ’ αυτές τις σκέψεις μου έφτασε σαν καταπέλτης η είδηση ότι στις παρατηρήσεις της ΕΕ στην αίτηση τροποποίησης του ελαιολάδου ΠΟΠ Καλαμάτα απαντήσαμε σαν καλαματιανοί χωρίς συζήτηση, για μην χάνουμε χρόνο μου είπε κάποιος πολύ σβέλτος πολιτικός , χωρίς να ζητήσουμε την τυποποίηση του προϊόντος στα όρια της γεωγραφικής ζώνης ούτε την κατοχύρωση της ονομασίας προέλευσης σαν λογότυπο του προϊόντος απαραίτητο εργαλείο για μια πολιτική της ποιότητας και ένα σοβαρό έλεγχο της αγροτοβιομηχανικής αλυσίδας του.

Αντί για αυτιά διατεθειμένα να ακούσουν, αιχμές σπαθιών. Κι εφόσον η βασική δικαιολογία στην ουσία είναι: έτσι λέει το κέντρο, σπαθιών σπαθοφόρων μεσαιωνικών ιππέων υπερασπιστών της αλήθειας της μόνης.

Εξέφρασα την πίκρα μου στο φιλοξενούμενο φίλο που έβλεπα ύστερα από τόσα χρόνια για θα θυμηθούμε τα κοινά νεανικά σκιρτήματα στα πανεπιστημιακά έδρανα.

Ο φίλος μου σύστησε τότε να ξαναδιαβάσω ένα άρθρο της δεκαετίας του 50 του Ίταλο Καλβίνο με τίτλο ο "Απολογητής της τιμιότητας της χώρας των διεφθαρμένων" το οποίο άρχιζε με την φράση: "Ήταν μια χώρα που ζούσε στο αθέμιτο..."

Το άρθρο τελείωνε, μου υπενθυμίζει ο φίλος,:

"Το Κράτος είμαστε εμείς γιατί το Κράτος αποδείχνει πάντα πιο συχνά πως δεν υπάρχει. Η ανικανότητα των κυβερνήσεων μας έφερε στο σημείο όπου τα προβλήματα, αφήνοντας τα να γίνουν πιο βαριά, σκάνε το ένα μετά το άλλο (...)

Το Κράτος σήμερα ταυτίζεται, πάνω απ’ όλα, με τους δημοκρατικούς πολίτες που δεν το βάζουν κάτω, που δεν τα αφήνουν όλα να παν κατά διαβόλου."

Ο φίλος τελειώνει με ένα: κουράγιο φίλε έχεις ακόμη αλλά τόσα 75 χρόνια να μην το βάλεις κάτω, αν δεν θέλεις να επιζήσεις πεθαμένη ψυχή.

Θανάσης Μαυρούλης

Η τροποποίηση του ΠΟΠ Καλαμάτα επιβάλλει αλλαγή της ελαιουργικής πολιτικής

Share via email, networking sites and bookmark using any service!

Από την Μεσσην.εφημ. "ΕΛEΥΘΕΡΙΑ" 21-02-2011

Σημαντική ευκαιρία αλλαγής ελαιουργικής πολιτικής

η τροποποίηση του ΠΟΠ Καλαμάτας

Οι παρατηρήσεις της Κομισιόν  στην αίτηση τροποποίησης των προδιαγραφών του ελαιολάδου ΠΟΠ Καλαμάτας που καταχωρίστηκαν  το 1993, καθώς κι ο τρόπος με τον οποίο μας παρέχονται, μας προσφέρουν την ευκαιρία από την μια να διορθώσουμε λάθη-προϊόντα εκείνης της εποχής- και από την άλλη να καλύψουμε παραλείψεις.

Μοναδική ευκαιρία που αν την δράξουμε μπορούμε να πραγματοποιήσουμε πραγματικό άλμα προς μια αντίληψη δυναμική της ποιότητας των αγροτικών προϊόντων. Ποιότητα που με θεμέλιο  την κληρονομιά της παράδοσης εξελίσσεται και προσαρμόζεται με βάση την δουλειά και την πείρα του ανθρώπου, τις επιτεύξεις  της τεχνικής και της επιστήμης, τους νόμους της αγοράς.

Στην ανταγωνιστική οικονομία όπου ζούμε, η οποία απαιτεί μια συνεχή βελτίωση του επιπέδου ποιότητας,  μια στατική αντίληψη της παραγωγής και της μεταποίησης του  καρπού και του λαδιού σαν εκείνη του 1993 έχει πια ξεπεραστεί από την ιστορία.

Τότε ίσως ήταν δύσκολο να καταλάβουμε πχ. ότι η παραγωγή και η αξιοποίηση της ποιότητας ήταν βασικά και πρωταρχικά δουλειά των πρωταγωνιστών της αγροτοβιομηχανικής αλυσίδας (παράγαμε, πουλούσαμε και θα συνεχίζαμε να πουλάμε χύμα).

Σήμερα καταλαβαίνουμε όλοι ότι ποιότητα του προϊόντος (που σημαίνει πρώτα απ‘ όλα ικανοποίηση των προσδοκιών του καταναλωτή της κάθε ιστορικής στιγμής) και ποιότητα των μέσων  αξιοποίησης του είναι αδιαχώριστες.

Οι παρατηρήσεις της ΕΕ μας προσφέρουν την δυνατότητα, αρκεί να το θέλουμε, να κόψουμε τον ομφαλικό δεσμό που μας κρατάει δεμένους με τις ξεπερασμένες αντιλήψεις του παρελθόντος.

Τρείς κατά την γνώμη μας είναι οι κυριότεροι κρίκοι της «αλυσίδας της ποιότητας·» που χρειάζονται αναπροσαρμογή στις σύγχρονες συνθήκες παραγωγής, επεξεργασίας και αξιοποίησης του λαδιού μας. Τους οποίους οι παρατηρήσεις της Κομισιόν μας παροτρύνουν να αντιμετωπίσουμε:

1.- Ο κρίκος που ενώνει το χωράφι με  την φάση του αλέσματος του καρπού (συλλογή, μεταφορά, αποθήκευση)-

Όταν οι ανταγωνιστές μας (τα άλλα λάδια ποιότητας των άλλων χωρών) επενδύουν για να ανεβάσουν το επίπεδο ποιότητας τους εμείς δεν μπορούμε να μένουμε κολλημένοι στο πιο εύκολο αγνοώντας τις επιπτώσεις του στην ποιότητα του προϊόντος, την φυσικοχημική και ιδιαίτερα την οργανοληπτική.

Ακριβώς γι αυτό τα σοβαρά ΠΟΠ στις άλλες χώρες καθορίζουν την  διάρκεια, την αρχή και το τέλος της συγκομιδής για να προσφέρει λάδι  της κατηγορίας ΠΟΠ. Το λάδι που προέρχεται από ελαιόκαρπους που συλλέχτηκαν το Φλεβάρη δεν έχει την ίδια ποιότητα με το λάδι που παράγαμε τον Δεκέμβρη. Γι αυτό αν θέλουμε να ποντάρουμε πραγματικά στην ποιότητα οι προδιαγραφές πρέπει να ρυθμίσουν με νέο πνεύμα αυτό το θέμα.

Όπως πρέπει να ξεπεράσουμε και το δημογεροντικό «ναι μεν αλλά»: τελάρα ναι (ποτέ) αλλά και σάκοι (πάντοτε) στην μεταφορά και στην αποθήκευση. Πιστεύουμε πως ήρθε η ώρα αν θέλουμε να παράγουμε λάδι ποιότητας και να προσπαθήσουμε να  ξεπεράσουμε  το πούλημα του λαδιού  χύμα στους ιταλούς σε τιμές ισπανικές ότι πρέπει να σταματήσουμε να μεταφέρουμε στο λιοτρίβι σειρές τα σακιά γεμάτα «χαμούρι»…

Όπως δεν μπορούμε να αποθηκεύουμε το προϊόν σε ανοιχτούς ξεσκέπαστους χώρους και η διάρκεια του χρόνου από την συλλογή στο πάτημα να ξεπερνάει τις 36 ώρες όπως τουναντίον απαγορεύουν οι προδιαγραφές  όλων των ΠΟΠ στο εξωτερικό. Δεν νομίζουμε ότι στην Μεσσηνία λείπει το βιομηχανικό δυναμικό σύνθλιψης. Δεν μας λείπουν τα ελαιοτριβεία.

2.­Το όνομα του καλαματιανού  ελαιόλαδου είναι ένα από τα λίγα  ντε φάκτο brand name αλλά δεν είναι καταχωρισμένο. Η ΕΕ όχι μόνο δεν μας το απαγορεύει αλλά  εύσχημα αναρωτιέται στις παρατηρήσεις της γιατί δεν ζητάμε την κατοχύρωσή του. Στο εξωτερικό σχεδόν όλα τα ΠΟΠ κατοχύρωσαν τον λογότυπό τους με τις προδιαγραφές. Ελπίζουμε να μην χάσουμε κι αυτή την ευκαιρία και μείνουμε ακόμη στητοί σαν κυπαρίσσια στο κοιμητήρι του παρελθόντος μας.

3.- Η Κομισιόν με τις παρατηρήσεις της εκφράζει την έκπληξή της γιατί δεν προβλέπουμε να γίνεται η εμφιάλωση του λαδιού μας ΠΟΠ στα όρια της Γεωγραφικής ζώνης προέλευσης σαν μέσο που ενισχύει την τοπική οικονομία και την βελτίωση της ποιότητας με τις μεγαλύτερες δυνατότητες ελέγχου και παρακολούθησης του προϊόντος που προσφέρει.

Σήμερα με την ανάπτυξη της τοπικής βιοτεχνίας και βιομηχανίας, που μπορεί να εμφιαλώσει όλο το λάδι ΠΟΠ Μεσσηνίας, μόνο ένα μέρος του λαδιού ΠΟΠ Καλαμάτα εμφιαλώνετε έξω από την γεωγραφική ζώνη προέλευσης. Οι εμφιαλωτές αυτοί εμφιαλώνουν και άλλα λάδια ΠΟΠ. Αγοράζοντας χύμα το προϊόν από τα εμπορικά κανάλια και τον βάζουν σε ανταγωνισμό με άλλα παρεμφερή προϊόντα. Όπως τα πολυκαταστήματα των διατροφικών αλυσίδων. Έτσι ή συμπίεση των τιμών είναι διπλή : και στην κατανάλωση και στην φάση επεξεργασίας.

Αν στις αρχές της δεκαετίας του 90  το  βιομηχανικό μεσσηνιακό δυναμικό ήταν στα σπάργανα σήμερα δεν είναι έτσι και περιμένει μόνο κίνητρα για να αναπτυχθεί. Πόσο θα περιμένει ακόμη;

Ας επισημάνομε επίσης ότι στις άλλες δυο σημαντικές ελαιοπαραγωγικές χώρες η ρύθμιση και η προώθηση των προϊόντων ΠΟΠ έχει ανατεθεί  άμεσα ή έμμεσα σε τοπικούς διεπαγγελματικούς οργανισμούς της αγροτοβιομηχανικής αλυσίδας. Διερωτόμαστε γιατί στην Ελλάδα οι παραγωγοί και η τοπική βιομηχανία να μη έχουν το δικαίωμα λόγου;

Τα σημεία αυτά είναι θεμελιώδη για το χτίσιμο μιας σύγχρονης αγροτικής πολιτικής βασισμένης στην ποιότητα. Και είναι η πολιτική της ΚΑΠ ενισχυμένη τώρα με τους νέους υπό άφιξη κανονισμούς.

Τώρα με την διεύρυνση του οπτικού πεδίου που συνοδεύει την καλλικρατική Περιφέρεια θέλουμε να πιστεύουμε ότι όλα αυτά θα γίνουν επιλογές και της Περιφέρειάς μας και σαν τέτοιες θα προταθούν στους παραγωγούς και στους φορείς να τα αντιμετωπίσουν πριν σταλούν οι απαντήσεις στις παρατηρήσεις της Ευρώπης.

Θανάσης Μαυρούλης

Αιτίες της ελαιοκομικής κρίσης

Share via email, networking sites and bookmark using any service!

Αιτίες της ελαιοκομικής κρίσης

Για τέταρτη συνεχή χρονιά οι τιμές ελαιολάδου στην παραγωγή παραμένουν καθηλωμένες σε επίπεδα που δεν καλύπτουν το κόστος παραγωγής. Σε όλες τις ευρωπαϊκές χώρες. Ακόμη και στην Ιταλία όπου οι τιμές στην παραγωγή ξεπερνούν κατά το25-27% τις ελληνικές και άνω του 33% τις ισπανικές. Η Ιταλία είναι όμως ελλειμματική και ταυτόχρονα εξαγωγική χώρα.

Τα πλεονάσματα της Ισπανίας και της Ελλάδας καταλήγουν στην διεθνή αγορά κατανάλωσης. Η διεθνής κατανάλωση όμως δεν παρουσιάζει πτώση του μέσου όρου της κάθε τετραετίας που αποτελεί το στατιστικό σημείο αναφοράς του τομέα. Το ενάντιο, παρουσιάζει αύξηση αυτής της παραμέτρου του 1-1,5 % περίπου. Και με προοπτική η τάση αυτή να συνεχιστεί. Κι αυτό για δυο βασικούς λόγους: πρώτο, γιατί ενώ η Δύση είναι σε κρίση οι μεγάλες τρίτες χώρες σε φάση ανάπτυξης (όπως οι ασιατικές, η νότια Αμερική και η Ρωσία) με το 60-70 % του παγκόσμιου πληθυσμού παρουσιάζουν μια ραγδαία άνοδο του μέσου βιοτικού επιπέδου τους και δεύτερο γιατί η κατανάλωση του ελαιολάδου, προϊόν με άριστα διατροφικά χαρακτηριστικά, σε παγκόσμιο επίπεδο αντιπροσωπεύει μόνο τα 2,5% της συνολικής κατανάλωσης λιπαρών ουσιών.

Παράλληλα πρέπει να υπογραμμιστεί ότι τα τελευταία χρόνια ο βασικότερος ανταγωνιστής του ελαιολάδου στην κατανάλωση (η ομάδα των κυριότερων σπορέλαιων), παρουσίασε αύξηση των τιμών στην παραγωγή λόγω της αύξησης των καυσίμων και της επίσης αυξημένης χρήσης τους στην παραγωγή βιοκαυσίμων. Η άνοδος αυτή των τιμών των σπορέλαιων δεν επηρέασε καθόλου τις τιμές του ελαιολάδου στην παραγωγή οι οποίες λιμνάζουν σ’ όλες τις ελαιοπαραγωγικές χώρες.

Η αιτία αυτής της κατάστασης πρέπει λοιπόν να αναζητηθεί κατά κύριο λόγο στην παραγωγή η οποία υπερκαλύπτει την κατανάλωση παρ’ όλο που αυτή είναι σε αύξηση. Στην υπερπαραγωγή!

Πράγματι την δεκαετία 2000-20010 η παγκόσμια παραγωγή λαδιού πέρασε από του 2.535.000 τόνους στους 2.967.000 τόνου (αύξηση 17%).Την τελευταία τετραετία όμως η μέση ετήσια αύξηση ήταν του 2,5 %.

Σημαντικά αρνητικό ρόλο για τους παραγωγούς παίζει και η εμπορία χύμα που χαρακτηρίζει σε μεγάλο βαθμό την ευρωπαϊκή ελαιοκομία. Η μορφή αυτή εμπορίας συμβάλει στο να μείνει ακάλυπτο το υψηλό κόστος παραγωγής του λαδιού μεταφέροντας το μεγαλύτερο μέρος της προστιθέμενης αξίας του στις επόμενες φάσεις εκμετάλλευσής του: της εμφιάλωσης και της διανομής.

Η αύξηση της παραγωγής δεν είναι όμως ομοιόμορφη. Μαζί με την αύξηση της ευρωπαϊκής παραγωγής (ιδιαίτερα Ισπανίας και Ελλάδας) αυξάνει πιο πολύ(ποσοστιαία) η παραγωγή των μη ευρωπαϊκών χωρών: της Αργεντινής, της Αυστραλίας, του Μαρόκου, της Τυνησίας, της Τουρκίας, κ.α. Η πίεση της παραγωγής αυτών των χωρών στις διεθνείς αγορές θα αυξηθεί σημαντικά στο μέλλον σε βάρος των ευρωπαϊκών εξαγωγών.

Σημαντικό ρόλο παίζει το γεγονός ότι η αύξηση της παγκόσμιας κατανάλωσης γίνεται τροφοδοτώντας τις νέες αγορές με λάδι χαμηλής ποιότητας για την εξασφάλιση μεγαλύτερων εμπορικών περιθωρίων δεδομένου ότι οι καταναλωτές των νέων αγορών δεν είναι σε θέση να εκτιμήσουν τις ποιοτικές διαφορές. Η στρατηγική αυτή ευνοεί τα ποιοτικά χαμηλότερα λάδια και τα πιο φτηνότερα. Δηλ. τα Ισπανικά. Δεν είναι τυχαίο ότι τα τελευταία χρόνια οι ισπανικές εξαγωγές διευρύνθηκαν περισσότερο από τις ιταλικές. Ευνοεί όμως και την διεύρυνση των εντατικών και αρδευόμενων ελαιώνων υψηλής πυκνότητας για την μείωση του κόστους αλλά και της συμπίεσης των τιμών στην παραγωγή (στην Πορτογαλία π.χ διατέθηκαν χιλιάδες παραποτάμιων εκταρίων γι αυτού του είδους την καλλιέργεια, το ίδιο στην Ισπανία, ενώ , στην άλλη ακτή, το Μαρόκο προγραμματίζει το διπλασιασμό της παραγωγής του).

Είναι φανερό ότι η τάση αυτή βάζει περισσότερο σε κρίση τους ελαιώνες των προβληματικών και εδαφολογικά και κλιματικά δύσκολων περιοχών σαν την περισσότερη Πελοπόννησο και ιδιαίτερα την Μεσσηνία και την Λακωνία, ως και το μεγαλύτερο ποσοστό ελληνικών ελαιώνων.

Εκτός αν τρυπήσουμε τα βουνά και τους λόφους της Μεσσηνίας, δωρεάν βέβαια, με εκατομμύρια αρτεσιανά σε βάρος του ελάχιστου πόσιμου νερού που διαθέτουμε-

Κι αν είναι αναμφισβήτητο ότι και οι ελαιώνες μας θέλουν ανανέωση και εκσυγχρονισμό άλλο τόσο αναμφισβήτητη είναι και η δυσκολία αύξησης του γεωργικού κλήρου σε μια χώρα σαν την Ελλάδα όπου η τιμή της γης (για έξω αγροτικούς λόγους) απέχει από τις γεωργικές δυνατότητες εκμετάλλευσης τόσο όσο σε καμιά άλλη χώρα της Ευρώπης.

Θανάσης Μαυρούλης

Ελια Καλαματα:από την Καλαμάτα στην Σπάρτη! Κι υστερα;

Share via email, networking sites and bookmark using any service!

Ύστερα από την, έστω και αργόρυθμη, συνειδητοποίηση της τραγικής κατάστασης της ελιάς ΠΟΠ Καλαμάτα άρχισαν να εμφανίζονται στον ορίζοντα προβληματισμοί (θέλουμε να πιστεύουμε θετικοί)για το πώς θα μπορούσαμε να βγούμε από  το αδιέξοδο. Είναι θετικό, πράγματι, ότι θεωρείτε πια απαραίτητη η αναθεώρηση των προδιαγραφών. Κι αυτό είναι αναγκαίο γιατί, εκτός των άλλων που δε είναι λίγα, σήμερα το προδιαγραφόμενο προϊόν δεν αντιστοιχεί με αυτό που παράγεται.

Αρκεί όμως;

Κυκλοφόρησαν με μεγάλη έμφαση  υποθέσεις διεύρυνσης της γεωγραφικής ζώνης στην Λακωνία.

Δεν αποκλείεται η διεύρυνση αυτή να είναι χρήσιμη.

Είναι όμως η ποσοτική πτώση της παραγωγής της επιτραπέζιας ελιάς στην Μεσσηνία η αιτία της κρίσης του ΠΟΠ ή μήπως η πτώση αυτή είναι το αποτέλεσμα άλλων αιτιών; Μήπως είναι πιο σωστό να αντιμετωπίσουμε το πρόβλημα ξεκινώντας από την αναζήτηση  της δραματικής αυτής κατάστασης της παραγωγής και της εμπορίας της προστατευόμενης ονομασίας προέλευσης Ελιάς Καλαμάτα;

Μήπως οι αιτίες πρέπει να αναζητηθούν:

α) στην έλλειψη ελέγχου και καταστολής του φαινομένου  των παραπλανητικών προϊόντων όπως η ελεύθερη κυκλοφορία του εμπορικού τύπου ελιά Καλαμών στην  Ελλάδα σε αντιπαράθεση με την Ελιά Καλαμάτα. Η έλλειψη αυτού του ελέγχου αποτελεί ίσως την βασικότερη αιτία  της απώλειας  της εσωτερικής αγοράς από την Ελιά Καλαμάτα με τρομερή πτώση των τιμών στην παραγωγή και στην κατανάλωση σε επίπεδα που στην  προβληματική Μεσσηνία οδήγησε και  στην δραματική ποσοτική  πτώση της παραγωγής.

Ο έλεγχος αυτός, με την σημερινή νομοθεσία, δεν είναι στα χέρια της  Μεσσηνίας αλλά σχεδόν αποκλειστικά  σε κείνα του  Υπουργείο Γεωργίας. Η ευθύνη της Μεσσηνίας  είναι πολιτική. Στέκεται στην έλλειψη  παρεμβάσεων προς το Υπουργείο.

β) η αλλαγή των προδιαγραφών για να φέρει αποτελέσματα πρέπει να οδηγήσει  στην  διαφοροποίηση  των τιμών στην παραγωγή κι επομένως στην κατανάλωση. Το ΠΟΠ δεν θα έχει κανένα αποτέλεσμα , όπως  δεν είχε ως τώρα, αν οι τιμές του αρχικού και  τελικού προϊόντος είναι ίδιες με εκείνες της επιτραπέζιας ελιάς της ποικιλίας Νυχάτης Καλαμάτα, φέρει ειπείν, της Άμφισσας  ή της Βέροιας.  Κι αυτό μπορεί να επιτευχθεί  αν απαγορευθεί η χρήση των παραπλανητικών εμπορικών ονομασιών κι αν οι δραστηριότητες της  αγροτοβιομηχανικής αλυσίδας (παραγωγή και τυποποίηση) διεξάγεται μόνο στην αναγνωρισμένη ζώνη παραγωγής.

Φοβόμαστε ότι αν αυτά τα δύο πράγματα δεν γίνουν ταυτόχρονα οποιαδήποτε αναθεώρηση των προδιαγραφών κινδυνεύει να καταδικαστεί σε  αποτυχία.

Θα ήταν ακόμη πιο δραματικό αν καταλήγαμε  να μεταφέρουμε το ΠΟΠ Ελιά Καλαμάτα στην Λακωνία και να μην λειτουργήσει όπως τόσα άλλα ελαιοκομικά ΠΟΠ-ΠΓΕ στην χώρα μας.

Μπορεί να είναι εξοργιστικό το γεγονός ότι από έλλειψη προστασίας παράγονται  βρώσιμες ελιές με την ονομασία  Ελιές Καλαμάτα σε άλλες χώρες. Αλλά αν όμως η ελιά Καλαμάτα πεθάνει στο εσωτερικό  μήπως είναι προτιμότερο να την αφήσουμε να ζήσει στο εξωτερικό;‘‘ Διαφημίζει τουλάχιστον την Καλαμάτα‘‘, όπως μας είπε ένας φίλος, και γίνεται αιώνιο σύμβολο της ανικανότητας της αγροτικής μας πολιτικής.

Μήπως είναι αυτός ο κρυφός σκοπός εδώ και είκοσι χρόνια γιατί έτσι αποφεύγουμε τα δύσκολα προβλήματα αγροτικής πολιτικής; Αν θέλουμε να θέλουμε να μιλούμε για  αγροτική πολιτική άξια αυτού του ονόματος;

Εσείς τι λέτε;

EΛΙΕΣ ΚΑΛΑΜΑΤΑ ΜΟΝΟ ΟΙ ΜΕΣΣΗΝΙΑΚΕΣ

Share via email, networking sites and bookmark using any service!

Με πρωτοβουλία του Επιμελητήριου Μεσσηνίας και της Αναπτυξιακής Μεσσηνίας στις 9 Ιούνη έγινε στην έδρα του Επιμελητηρίου μία συνάντηση στην οποία πήραν μέρος στελέχη της Γεωργικής υπηρεσίας, η Ένωση αγροτικών συνεταιρισμών, εξαγωγείς , τυποποιητές του λαδιού και ομάδες παραγωγών.Εκράζομε και δημόσια τις ευχαριστίες μας στους ως ανω οργανισμός γιατί μας έδωσαν την ευκαιρία να παρουσιάσουμε και την ιστοσελίδα μας και ιδιαίτερα για το ενδιαφέρον τους γύρω από τα προβλήματα της Μςσσηνιακής ελαιοκομίας.
Αφορμή για την συνάντηση η παραγωγή ελιάς Καλαμάτα (προστατευόμενη ονομασία προέλευσης) στην Ιταλία και τα μέτρα προστασίας της κατοχυρωμένης αυτής ονομασίας.
Ο υπογεγραμμένος είχε την τιμή να κάνει την σχετική εισήγηση, το κεντρικό τμήμα της οποίας ήταν το ακόλουθο:

==========

«…. Η αντιμετώπιση του θέματος δεν μπορεί παρά να ξεκινήσει υπογραμμίζοντας ότι η ιστοσελίδα μας έχει σαν στόχο της την προβολή του λαδιού και των Καλαματιανών ελιών. Των ελιών ΠΟΠ ΚΑΛΑΜΑΤΑ των οποίων ο απόηχος της φήμης που είχαν αποκτήσει εδώ και δυο αιώνες είναι ακόμη σήμερα ζωντανός στην Ευρώπη, ιδιαίτερα ανάμεσα στους γκουρμέ, παρόλο που στην ουσία η παρουσία τους στις αγορές είναι πολύ περιορισμένη για να μην πω ανύπαρκτη.

Μια ματιά στα σούπερ μάρκετ των μεγάλων πόλεων και της επαρχίας μας επιτρέπει να διαπιστώσουμε το χάος των παραπλανητικών ονομασιών και προελεύσεων με εμφανή τάση νομιμοποίησης του.

Θεωρώ την ονομασία Ελιές Καλαμών παραπλανητική! Και σ’ αυτό το θέμα θα ξαναγυρίσω.

Δεδομένου όμως ότι στην Ελλάδα,, de facto ή “de jure” συνεχίστηκαν να παράγονται προϊόντα με αυτή την εμπορική ονομασία, ή συνοδευόμενη με άλλα επίθετα για να τις χαρακτηρίσουν, σήμερα φτάσανε να αντιπροσωπεύουν σχεδόν το σύνολο των παραγομένων προϊόντων από την νυχάτη Καλαμών. Θα περίμενε κανείς να βρει τις ευρωπαϊκές αγορές γεμάτες από αυτά τα προϊόντα.

Δεν γνωρίζω καλά όλες τις ευρωπαϊκές αγορές. Αλλά σε αυτές που γνωρίζω με εξέπληξε το γεγονός ότι δεν τις βρήκα. Δεν βρήκα δηλαδή προϊόντα με το εμπορικό όνομα ελιά Καλαμών.

Οι επιπτώσεις αυτή της πολιτικής είναι ολοφάνερες: η καλλιέργεια και η παραγωγή ελιές Καλαμάτα λίγο-λιγο κινδυνεύουν να μπουν σε φάση εγκατάλειψης.

Τα προϊόντα αυτά , που εκμεταλλεύονται το όνομα Καλαμών, απευθύνονται πράγματι βασικά και πρωταρχικά στην εσωτερική αγορά .Όταν όμως ξεμυτίσουν στο εξωτερικό τους ζητείται να χρησιμοποιήσουν την ονομασία Ελιά Καλαμάτας. Κι έτσι στην πράξη απροστάτευτη καταπολεμιέται η Ελιά Καλαμάτα στο εσωτερικό και καταστρέφεται η διεθνώς αναγνωρισμένη ονομασία στο εξωτερικό. Προλειαίνομε το έδαφος προς μια κατάσταση που μπορεί να οδηγήσει σ την κατάργηση του ΠΟΠ ελιά Καλαμάτα.

Και σαν συμπλήρωση των παραπάνω (ή σαν αποτέλεσμα;) βρήκα στην Ιταλία τις Ελιές Καλαμάτα παραγωγή Ιταλίας άλλες με προέλευση την Μεσσηνία κι οι περισσότερες χωρίς δηλωμένη προέλευση. Δεν σημαίνει ότι προέρχονται όλες από την Ελλάδα. Να έχομε υπόψη μας ότι στην κεντρική Ιταλία καλλιεργείται, έστω και περιορισμένα, και η Νυχάτη Καλαμών. Κι ύστερα ποιός εγγυάται ότι δεν προέρχονται από την Αίγυπτο ή από την Τουρκία;

Είναι δε γνωστό ότι στις τρίτες χώρες όπου καλλιεργείται η Νυχάτη ΚΑΛΑΜΏΝ (π.χ. Αίγυπτος, Τουρκία κι ίσως κι άλλες) προσφέρουν στις διεθνείς αγορές, ανενόχλητες, επιτραπέζιες ελιές με την ονομασία CALAMATA OLIVES.

Θα σας δείξω τώρα 4 δείγματα αυτών των προϊόντων δύο των οποίων παράγονται από τις μεγαλύτερες εταιρείες παραγωγής προϊόντων ης γραμμής τουρσιών.»

(Σ’ αυτό το σημείο της εισήγησης παρουσιάστηκαν στου παρευρισκόμενους 4 δείγματα ελιάς Καλαμάτα ιταλικής παραγωγής. Βλ. και την σχετική επιθεώρηση του τύπου)

«Τα· προϊόντα αυτά δεν αναφέρουν στην ετικέτα τον ορισμό «προϊόν προστατευόμενης γεωγραφικής προέλευσης» ούτε φέρουν το Ευρωπαϊκό σήμα ένδειξη της καταχώρισης.

Η ανακάλυψη αυτή με ανησύχησε. Οι εταιρίες που παράγουν αυτά τα προϊόντα δεν είναι οι τελευταίες και δεν μπορεί να μην γνωρίζουν ότι το όνομα Ελιές Καλαμάτα είναι καταχωρισμένο και προστατευμένο από την Ευρώπη.

Η μια μάλιστα δηλώνει την προέλευση των ελιών από την Μεσσηνία. Παίρνοντάς τες από εδώ είχε και την δυνατότητα, ίσως με μια μικρή επιβάρυνση , να τις ονομάσει επίσημα ότι είναι ελιές με προστατευμένη γεωγραφική προέλευση.

Είναι γνωστό πράγματι ότι η ελληνική νομοθεσία δυστυχώς επιτρέπει την μεταφορά των ελιών ακατέργαστων ή και κατεργασμένων προς αποθήκευση ή και συσκευασία έξω από την γεωγραφική ζώνη. (ΦΕΚ 406).

Κι όμως δεν το έκανε!

Το πρόβλημα της νομοθεσίας είναι κι αυτό ένα άλλο μεγάλο πρόβλημα που πρέπει να αντιμετωπίσουμε. Είναι ίσως η πιο φιλελεύθερη νομοθεσία εφαρμογής προστατευτικών κανονισμών της Ευρώπης, προστατευτικών ακόμη και στο εσωτερικό της.

Τι επομένως μπορεί να συνέβη;

1.-Ή οι εταιρείες είχαν πλήρη γνώση της χαώδους κατάστασης που επικρατεί στο σύστημα ελέγχου και στην ερμηνεία του ευρωπαϊκού κανονισμού 510/2006 σε βαθμό που η Ελληνική αγορά είναι κατακλυσμένη από ελιές που δεν τηρούν τους κανονισμούς. Μπορεί να σκέφτηκαν οτι αν οι Καλαματιανές ελιές μπορούν να παραχθούν, φέρει ειπείν στην Αλεξανδρούπολη, γιατί δεν μπορούμε να τις παράγουμε στο Μπάρι.

Όμως στην Ιταλία κανείς δεν θα τολμούσε να κάνει τέτοιες παραποιήσεις όχι γιατί οι νόμοι είναι αυστηρότεροι ή οι ιταλοί καλύτεροι αλλά γιατί δεν θα πέρναγε απαρατήρητο από τις σχετικές οργανώσεις των ενδιαφερομένων παραγωγών.

Ο καλύτερος έλεγχος είναι πάντα ο διασταυρωμένος αλλά ακόμη πιο καλύτερος στην περίπτωση είναι εκείνος των ανταγωνιστών.

2.΄Η και το χειρότερο, αφού εκτός της οριοθετημένης γεωγραφικής ζώνης επιτρέπετε η παραγωγή ελιών Καλαμών γιατί ο η ονομασία αυτή αναφέρεται στην ποικιλία του φυτού κι εφόσον συνώνυμο του είναι ελιά Καλαμάτας με το οποίο είναι γνωστό στο εξωτερικό, τότε γιατί δεν μπορούμε να παράγουμε κι εμείς στην Ιταλία ελιές Καλαμάτα;

Θα αφήσω τα δείγματα αυτά στο επιμελητήριο να εξακριβώσει πως έχουν τα πράγματα.

Ζητώντας εξηγήσεις στους αρμόδιους οργανισμούς για την χρήση την ονομασίας Ελιές Καλαμών με προέλευση έξω από την γεωγραφική ζώνη δόθηκε η ίδια απάντηση. Ότι ο όρος ελιές Καλαμών αναφέρεται στην ποικιλία.

Με βάση ίσως ενός εδαφίου του άρθρου 13του κανονισμού 510/2006.

Δεν λαμβάνεται δηλ. υπόψη ότι ο όρος « Καλαμών» είναι παραπλανητικός της προέλευσης και δεν έχει σαν σκοπό την πληροφόρηση του καταναλωτικού κοινού σχετικά με την ποικιλία του προϊόντος, δεδομένου ότι μέχρι την δεκαετία του 70 το όνομα της πολιτείας ήταν Καλάμαι και στην κοινή γνώμη ακόμη σήμερα ο όρος Καλαμών και στους πιο απλούς ανθρώπους αναφέρεται στον γεωγραφικό χώρο κι όχι στην ποικιλία όταν μάλιστα το βοτανικό όνομα της ποικιλίας είναι Νυχάτη Καλαμών. Δυστυχώς το 92 δεν κατοχυρώθηκε και η ονομασία Καλάμαι.

Γιατί λοιπόν οι ξένοι να μην επωφεληθούν αυτής της κατάστασης;

Ξέρουμε ότι το πρόβλημα, έτσι όπως το χειριστήκαμε όλα αυτά τα χρόνια αλλά και κατά την συζήτηση του κανονισμού 510/2006, μπλέχτηκε άσχημα.

Θέλει λύση που δεν πρέπει να περνάει μέσα από την ουσιαστική κατάργηση της προστασίας της ονομασίας προέλευσης της ελιάς Καλαμάτα. Στην Ελλάδα και στις υπόλοιπες χώρες της Ευρώπης.

Η σημασία κι ο ρόλος της Ελιάς ΚΑΛΑΜΑΤΑ για την Μεσσηνία ξεπερνά όμως κατά πολύ τις πραγματικές οικονομικές διαστάσεις του ίδιου του μεσσηνιακού προϊόντος κι όχι μόνο. Γίνεται εθνική. Γιατί το αποτέλεσμα μπορεί να είναι να τα χάσουμε όλα.

Να καταστρέψουμε την ονομασία προέλευσης και να μείνει στο ελληνικό περιθώριο η εμπορική ονομασία ελιά Καλαμών.

Η φήμη του Καλαματιανού λαδιού είναι και προϊόν της μεγαλύτερης φήμης της ελιάς Καλαμάτας.

Η ελιά Καλαμάτα είναι η νύμφη Κίρκη που συνοδεύει περίπατο στην αγορά τον μικρότερό της αδελφό το λάδι το Καλαματιανό.

Θα ήταν λοιπόν για την Μεσσηνία έγκλημα ο πνιγμός της ελιάς Καλαμάτας όπως στην πράξη επιδιώκεται

Η όλη υπόθεση αυξάνει επίσης το βάρος της θεσμικής απουσίας των πρωταγωνιστών της τοπικής αγροτοβιομηχανικής αλυσίδας στην αντιμετώπιση από την αρχή ενός προβλήματος που τους αφορούσε άμεσα και που αντιμετωπίστηκε όλο κεντρικά και ίσως και με πολιτικά κριτήρια που επιδοτούσαν, φοβάμαι, πιο πλατιά συμφέροντα σε βάρος των μεσσηνίων παραγωγών.

Επιβεβαίωση αυτών των διαπιστώσεων αποτελεί και η μη συνεπής διατύπωση των προδιαγραφών του προϊόντος που δεν προβλέπουν την χρήση της οξάλμης, κι ακόμη πιο βαρύ το ότι επί 18 χρόνια κανείς δεν ενδιαφέρθηκε για την διόρθωση του λάθους.

Ύστερα από 17 χρόνια και μετά τον νέο ευρωπαϊκό κανονισμό που κατηγορηματικά επιβάλλει ένα σύστημα ελέγχου με βάση τις αρχές ISO το Κράτος αποφάσισε να οργανώσει το σύστημα ελέγχου και πιστοποίησης των ΠΟΠ-ΠΓΕ.

Ποιες προδιαγραφές θα πιστοποιήσει ο Agrocert; Ή θα κάνομε τα αδύνατα δυνατά να ξευτιλίσουμε και το σύστημα ελέγχου που μας επιβλήθηκε;

Ενεργοποιήθηκε λοιπόν ένα Εθνικό Σύστημα πιστοποίησης των ΠΟΠ-ΠΓΕ.

Αργά, αλλά καλό, επιτέλους! Ιδιαίτερα για την πιστοποίηση!

Σωστά, κι επείγει, να αρχίσει η επί τάπητος η πιστοποίηση.

Θα ήταν καλύτερα όμως αν μηδενιζότανε η κατάσταση αποκλείοντας και βάζοντας εκτός νόμου όλους αυτούς που παράνομα ακόμη σήμερα χρησιμοποιούν την προστατευμένη ονομασία ελιάς Καλαμάτας και άλλων προϊόντων. Έτσι θα είχε ανοιχτεί και θα είχε αρχίσει η αντιμετώπιση του προβλήματος.

Και με το νέο ΦΕΚ 406, εφαρμογής του κανον. 510/06 αγνοήθηκε πλήρως ,ακόμη μια φορά ,η συμμετοχή των πρωταγωνιστών της αγροτοβιομηχανικής αλυσίδας της κάθε οριοθετημένης γεωγραφικής ζώνης στο σύστημα ελέγχου και εποπτείας και στην ανάπτυξη μιας πολιτικής της ποιότητας .

Η φιλοσοφία της νομοθεσίας εφαρμογής των ευρωπαϊκών κανονισμών κράτησε δυστυχώς κι αυτή την φορά τις συγκεντρωτικές της ρίζες και την αθηνοκεντρικότητά της.

Πιστεύω ότι ο διαχειριστικός αυτός συγκεντρωτισμός υποθάλπει την διαδεδομένη αντίληψη ότι

ποιότητα ΠΟΠ-ΠΓΕ = ετικέτα.

Έκφραση αυτής λογικής είναι και η φιλοσοφία πολλών προδιαγραφών που στόχος τους δεν είναι να αποκλειστεί το ποιοτικά ακατάλληλο αλλά να περιληφθεί όλη η παραγωγή με οποιοδήποτε ποιοτικό επίπεδο γίνεται η διεξαγωγή της παραγωγικής διαδικασίας.

Θα φέρω σαν παράδειγμα την μείωση της οξύτητας του λαδιού και την ελευθερία σακιάσματος του ελαιοκάρπου και την αναμονή του στο ελαιοτριβείο εκτεθειμένο στις όποιες καιρικές συνθήκες με επιπτώσεις στις οργανοληπτικές ιδιότητες του τελικού προϊόντος,

Όμως η ποιότητα, όπως είναι γνωστό, δεν είναι μόνο προέλευση αλλά πρώτα απ’ όλα πρόληψη στην πράξη και προσοχή στις απαιτήσεις του καταναλωτή. Αυτό όμως ζητά την συμμετοχή των πρωταγωνιστών της παραγωγής.

Για τους λόγους αυτούς, ενώ περιμένουμε την επέκταση του ΠΟΠ λάδι ΚΑΛΑΜΑΤΑ σ’ ολόκληρη την Μεσσηνία νομίζουμε ότι σήμανε η ώρα να αρχίσουμε την αναθεώρηση των τοπικών και εθνικών εργαλείων προστασίας της ελαιοκομίας μας.

Βασικός παράγοντας για την αποφυγή νέων αποτυχιών.

Οι ελιές και το λάδι ΚΑΛΑΜΑΤΑ πρέπει να παράγονται, να επεξεργάζονται και να τυποποιούνται αποκλειστικά στην οριοθετημένη γεωγραφική ζώνη. Στην Μεσσηνία!

Το παράδειγμα της αδέσποτης χρήσης της ονομασίας ΕΛΙΑ ΚΑΛΑΜΑΤΑ ακόμη και στο εξωτερικό μπορεί να αποτελέσει την απαρχή μιας προσπάθειας, αποτελεί βασικό στόχο της σημερινής μας συνάντησης η συμβολή μας προς αυτή την κατεύθυνση, ώστε να ξεκινήσει από την Μεσσηνία το αίτημα μιας μεταρρύθμισης της ελληνικής νομοθεσίας περί τα ΠΟΠ-ΠΓΕ βασισμένη :

- πρώτο στον περιορισμό της επεξεργασίας και τυποποίησης αυτών των προϊόντων αποκλειστικά και μόνο στην αναγνωρισμένη γεωγραφική ζώνη προέλευσής τους·

- δεύτερο βάζοντας τέρμα στο χάος των παραπλανητικών κοινών ονομασιών των προϊόντων όπως εκείνο της ελιάς Καλαμών που ανοίγει το δρόμο σε περισσότερες παραποιήσεις και στο εξωτερικό· βάζοντας σοβαρά σε κίνδυνο την προστασία της ονομασίας προέλευσης.

- τρίτο στην υποστήριξη της οργανωμένης συμμετοχής των παραγωγών της αγροτοβιομηχανικής αλυσίδας των προϊόντων ΠΟΠ-ΠΓΕ στο σύστημα ελέγχου, ανάπτυξης και προβολής της ποιότητας·

-τέταρτο στην επιδίωξη της νομικής κατοχύρωσης των ονομασιών ΠΟΠ-ΠΓΕ και στις τρίτες χώρες που δυνητικά μπορούν να τις εκμεταλλευτούν. Δεν μπορεί ο αγροτροφικός τομέας να θυσιάζεται πάντα στο βωμό άλλων συμφερόντων.

Και πάνω από όλα να εφαρμοστούν επί τέλους οι νόμοι!

Ή πρέπει κι εδώ να μας τραβήξει το αυτί η ΕΕ.

Θέλω να πιστεύω, κι εναποθέτω σ’ αυτό τις ελπίδες μου, ότι η Υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, κυρία Κατερίνα Μπατζελή, στην σοβαρή της προσπάθεια ανανέωσης της αγροτικής πολιτικής της χώρας να συμπεριλάβει και την επαναφορά στους αρχικούς σκοπούς των ευρωπαϊκών κανονισμών που αφορούν τα προϊόντα ΠΟΠ-ΠΓΕ ,οι οποίοι είναι καθαρά προστατευτικοί και στο εσωτερικό Ευρώπης, για τις οριοθετημένες ζώνες παραγωγής πολλές από τι οποίες όπως η Μεσσηνία μειονεκτικές. Και να αναθεωρήσει προς αυτή την κατεύθυνση και την σχετική εθνική νομοθεσία εφαρμογής τους»

ΜΗΠΩΣ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΑΝΑΣΚΟΥΜΠΟΘΟΥΜΕ;

Share via email, networking sites and bookmark using any service!

Άλλη μια χρονιά (η τρίτη) βαριάς ύφεσης της αγορά του λαδιού λόγω υπερπαραγωγής στην Ευρώπη

Μεγαλώνει το δράμα των αγροτικών νοικοκυριών που βασίζουν το εισοδημά τους στην ελαιοκαλλιέργεια. Η δομική φύση των αιτιών της κρίσης της αγοράς του ελαιολάδου δεν προμηνύει αλλαγές για τα επόμενα χρόνια.

Συνήθως στην φάση των κρίσεων γίνονται οι προσπάθειες μακρόπνοων σχεδιασμών εναλλακτικών λύσεων.

Στο μεταξύ η αίτηση της επέκτασης του ΠΟΠ- Καλαμάτα σ’όλη την Μεσσηνία έχει ήδη κατατεθεί- Η αποδοχή της επέκτασης είναι ζήτημα ελαχίστου χρόνου.

Η επέκταση αυτή μπορεί να αποτελέσει την απαρχή ενός νέου ξεκινήματος

Παρόλα αυτά,βαριά η σιωπή ακόμη!

Σιωπή νεκροταφείου μπροστά στο μεγάλο ερωτηματικό: Τι μέλλει γενεσθαι για ένα καινούργιο ξεκίνημ α με το νέο όχημα και για πού;

Μετα την αναγνώριση της επέκτασης το ποσο του λαδιού Μεσσηνίας που θεωρητικά θα μπορεί να πάρει το όνομα ΠΟΠ-Καλαματα θα περάσει απο λίγες χιλιάδες τόνους της επαρχίας Καλαμάτας σε μερικές δεκάδες χιλιάδες τόνους.

Πρώτο πρόβλημα, πόσο θα είναι το εξαιρετικό παρθένο ελαιόλαδο που θα μπορεί να μπεί στην αγορά σαν ΠΟΠ-Καλαμάτα ;. Γιατί η ποσότητα είναι καθοριστική για την στατηγική ξεκινήματος.

Πώς θα γίνεται και ποιος θα κάνει την επιλογή του εξαιρετικά παρθένου ΠΟΠ; O Agrocert;

Ποια εμπορικά κανάλια θα ακολουθήσει ή πρέπει να επιλεχθούν για το λάδι ΠΟΠ;

Πώς και ποιός επεξεργάζεται την εμπορευματική στρατηγική αξιοποίησης του;

Με ποιό Μαρκετινγκ;

Είναι μόνο μερικά από τα τόσα ερωτηματικά που περιμένουν απάντηση.

Οι οργανώσεις των αγροτών οι πολιτικές δυνάμεις του νομού, η Νομαρχία και οι Υπηρεσίες της, τι προτείνουν;

Πιστεύουμε ότι οι απαντήσεις αυτές να μην ανήκουν μόνο στην αγορά.

Ύστερα η «αγορά» τις απαντήσεις της τις έχει ήδη δώσει με το δεκαοχτάχρονο πείραμα του ΠΟΠ-Καλαμάτα στην επαρχία Καλαμάτας. Στην καλύτερη περίπτωση μπορούν να χαρακτηριστούν απογοητευτικές. Προς τα κεί πορευόμαστε; Δηλ. προς μία αγορά που προτιμά το ανωνυμο χύμα λάδι σε ανταγωνιστικές τιμές σε σχέση με εκείνες του ισπανικού;

Δεν υπάρχει άλλη αγροτο-βιομηχανική πολιτική εκτός αυτής; Τότε τι χρησιμεύουν τα ΠΟΠ-ΠΓΕ;

Κι άν όχι, ποία αγροτο-βιομηχανική πολιτική πρέπει να υπηρετήσουν και πως;

Στην Μεσσηνία υπάρχουν πάνω από 60 βιομηχανίες τυποποίησης του λαδιού. Με ποιά στρατηγική μπορούν να στρατευτούν σαν πρωταγωνιστές σε ένα σχέδιο ανάπτυξης μιας αγροτο-βιομηχανικής πολιτικής με βάση το ΠΟΠ-Καλαμάτα ;

Οι πιό πάνω δεν είναιρητορικές ερωτήσεις. Εκφράζουν πραγματικά προβλήματα.

Τα προβλήματα της μεσσηνιακής ελαιοκομίας.

Η αναζήτηση σωστών απαντήσεων θα αποτελούσε μια καλή αρχή για ένα νέο σωστό ξεκίνημα.

ΠΟΙΑ ΠΟΠ ΚΕΡΔΙΣΑΝ;

Share via email, networking sites and bookmark using any service!


Η ιστορία των ΠΟΠ-ΠΓΕ άρχισε το 1954 με την υπογραφή της συμφωνίας της Στρέζας (Λίμνη Μαντζιόρε) από μια δεκαριά ευρωπαϊκές χώρες, η ουσία της οποίας το 1992, ύστερα από δεκαπενταετή αγώνα,έγινε ευρωπαϊκός κανονισμός .

Απο μιά γρήγορη ματιά στην ιστορική εξέληξη αυτών των προϊόντων διαπιστώνεται ότι είναι πρώτα απ’ όλα η εσωτερική αγορά στην οποία επικράτησαν. Αυτά που επικράτησαν. Τα άλλα φυτόζώησαν ή πέθαναν.

Μόνο τα πιό δυναμικά απ’αυτά, κι ύστερα από αρκετό αγώνα των παραγωγών κι εφόσον αναγώρίστηκε το υψηλό ποιοτικό τους επίπεδο, λίγο λίγο διείσδυσαν και στις διεθνείς αγορές- πάντα όμως μ’ένα περιορισμένο ποσοστό της συνολικής παραγωγής τους.(πχ. Roquefort, Parmigiano-reggiano, Prosciutti di Parma και S.Daniele, Olio Toscano –καίτι τότε μη αναγνωρισμένο όπως και η Φέτα στην Ελλάδα).

Τι σημαίνει αυτό;

Σημαίνει πάνω απ’όλα ότι παραδοσιακά αυτά προϊόντα εφόσον είναι λίγο πολύ γνωστά στις τοπικές αγορές εκεί έχουν και τις μεγαλύτερες δυνατότες να επικρατήσουν όπως αποδείχτηκε. Για να γίνει όμως αυτό πρέπει να κατακτήσουν καταναλωτές που έχουν ισχυρές ικανότητες να διακρίνουν το επίπεδο ποιότητας, που λείπει στους ξένους καταναλωτές οι οποίοι,μη γνωρίζοντας το προΐόν, είναι ευκολότερο να κατακτηθούν από το φτινότερο.

Στις εσωτερικές αγορές λοιπόν ο ανταγωνισμός αυτών των προϊόντων γίνεται στο επίπεδο ποιότητας (θα μιλήσουμε άλλη φορά για το τι είναι η ποιότητα). Κι αυτό έγινε με τα προϊόντα που βγήκαν κερδισμένα.

Αυτό για τα νικηφόρα προϊόντα σήμανε και σημαίνει ότι δεν δεν είναι νικηφόρος η πολιτική του να βάλλουμε τους περισσότερους στο ΠΟΠ (παρόλη την ανάγκη ν’αυξήσουμε την κριτική μάζα του προϊόντος) αλλα η πολιτική του ναπεριλάβουμε τους καλύτερους και να δουλέψουμε για να αυξηθούν.

Γίνεται πάντα αυτό σην Ελλάδα;

Γεννάρης 2010

Υ.Γ. Θα βόηθαγε να πείτε την γνώμη σας.

Το λάδι το καλαματιανό ήταν και είναι το μεσσηνιακό

Share via email, networking sites and bookmark using any service!

Το καλαματιανό λάδι ήταν και είναι το μεσσηνιακό.

Ο ευρωπαϊκός κανονισμός (ΕΚ) αριθ.510/06 που αφορά την καταχώρηση των προϊόντων για τα οποία ζητείται η αναγνωρισή τους σαν προϊόντα ΠΟΠ (προϊόντα με Προστατευμένη Ονομασία Προέλευσης) προυποθέτει δυό βασικά χαρακτηριστικά στοιχεία:

Πρώτο, η παραγωγή, η μεταποίηση και η επεξεργασία του υπο συζήτηση προϊόντος να γίνονται σε μιά συγκεκριμένη και οριοθετημένη περιοχή και δεύτερο η ποιότητα του προϊόντος να οφείλεται σ’ενα γεωγραφικό περιβάλλον που να περιλαμβάνει εγγενείς φυσικούς και ανθρώπινους παράγοντες.

Ποιοί είναι οι εγγενείς φυσικοί και ανθρώπινοι παράγοντες;

Αποτελούν εγγενείς ανθρώπινους παράγοντες οι μέθοδοι καλλιέργειας και επεξεργασίας του προϊόντος που πηγάζουν από την επιδεξιότητα και την εμπειρία του ανθρώπου κι άρα και της ιστορίας του συγκεκριμένου προϊόντος.

Η μακροχρόνια αναγνώριση της σταθερότητας αυτής της ποιότητας απο το καταναλωτικό κοινό κι απ’το εμπόριο που διακινεί το προϊόν γεννάει την ονομασία προέλευσης του.

Και μπαίνει το ερώτημα, αναφερόμενοι στο λάδι, δεδομένου ότι οι κλιματολογικές και γεωλογικές συνθήκες είναι κοινές για όλη την Μεσσηνία, ο ανθρώπινος παράγοντας που στάθηκε η κινητήρια δύναμη για την ανάπτυξη των τρόπων καλλιέργειας, της επιλογής των ποικιλιών, της επιδεξιότητας και της εμπειρίας στην επεξεργασία του προϊόντος αποτελούσαν αποκλειστικά προσόντα της επαρχίας Καλαμάτας για να ζητηθεί η προστασία της ονομασίας προέλευσης του καλαματιανού λαδιού μόνο γι’ αυτή την ζώνη;

Η βάση της φιλοσοφίας της ευρωπαϊκής νομοθεσίας για την προστασία αυτών των προϊόντων είναι ότι η ποιότητα τους πρέπει να είναι παραδοσιακά κατοχυρωμένη. Να ’χει ιστορία. Κι έχει σαν πρωταρχικό σκοπό να προστατεύσει τον καταναλωτή από τις νοθείες.

Και μέσα απ’ αυτή την προστασία να ενισχύσει και το εισόδημα του παραγωγού.

Σε άλλο μέρος της ιστοσελίδας μας αντιμετωπίζουμε διεξοδικά την ιστορία του μεσσηνιακού λαδιού. Οι ιστορικές πηγές διαπιστώνουν ότι για τουλάχιστον 8-9 αιώνες το μεσσηνιακό λάδι, πριν γίνει καλαματιανό, στο μεγαλύτερο μέρος του παραγότανε στην νότια Μεσσηνία μέχρι που κατάκλυσε και την καλαματιανή επαρχία.

Δεν ψάχνουμε για ψύλλους στ’ άχυρα. Ξέρουμε ότι η αίτηση καταχώρισης της ονομασίας προέλευσης του καλαματιανού λαδιού με τον τρόπο που έγινε εδώ και 17 χρόνια ήταν μια πολιτική επιπολαιότητα.

Όμως ομολογούμε ότι τρομάζουμε μπροστά στην ιδέα πιθανότητας να συνεχιστεί η επιπολαιότητα. Κι αυτό γιατί έχουμε την υπόνοια ότι αυτή χαρακτήρισε για δεκαεπτά ολόκληρα χρόνια και την διαχείριση του ΠΟΠ που αποκτήσαμε. Εξ’ ου και η ανησυχία μας η οποία μεγαλώνει τώρα που μαθαίνουμε ότι μετά από τόσα χρόνια ζητούμε επίσημα την διεύρυνση του σε ολόκληρη την Μεσσηνία, όπως ήταν και είναι σωστό.

Η επιπολαιότητα του περιορισμού τότε στην επαρχία Καλαμάτας χωρίς πολιτική αντίσταση σ’ αυτόν τον παραλογισμό βασιζότανε ίσως και στην κουτοπονηριά να ...ξεγελάσουμε τους υπόλοιπους.., μεσσήνιους.

Μήπως η αίτηση της επέκτασης μετατραπεί σε μια χαμένη ευκαιρία για να αντιμετωπίσουμε σωστά το πρόβλημα, για να αναπτύξουμε και να αξιοποιήσουμε την ποιότητα του λαδιού μας γιατί ακόμη κουτοπόνηρα πιστεύουμε ότι μπορούμε να... ξεγελάσουμε τους καταναλωτές και την αγορά;

Δεκέμβρης 2009

Copyright (C) 2009 @elies-ladikalamatiano.gr All rights reserved. Σχεδιασμός Ιστοσελίδας:Webico Creative Studios.